Goede en slechte cholesterol

Cholesterol is een vetachtige stof die door ons bloed vervoerd moet worden... Maar bloed is een wateroplosbare stof. Stel u daarom even voor: u giet wat plantaardige olie in een kom water. De twee stoffen zullen niet gemakkelijk met elkaar vermengen. Daarom moet cholesterol gebruik maken van een van twee verschillende ‘dragers’. Deze dragers zijn low-density lipoproteïne (LDL) en high-density lipoproteïne (HDL). HDL en LDL cholesterol worden beschouwd als ‘goede’ en ‘slechte’ cholesterol omdat ze verschillende taken uitvoeren terwijl ze de cholesterol door het lichaam transporteren.

Maar wat is nu het verschil tussen HDL en LDL cholesterol? En hoe helpt dit om beter te begrijpen hoe we cholesterol kunnen verlagen? Welke andere stoffen en maatregelen kunnen we nog overwegen?

LDL cholesterol

Ook bekend als ‘slechte’ cholesterol; het is belangrijk dat u die zo laag mogelijk houdt.

LDL vervoert cholesterol van de lever naar de rest van het lichaam. Wanneer het gehalte LDL cholesterol in ons bloed te hoog is, kan de overtollige cholesterol zich langzaam ophopen langs de wanden van onze aders, waardoor ze nauwer en minder elastisch worden. Na verloop van tijd verhoogt dit het risico op een hartaanval. Ons gehalte LDL cholesterol kan, samen met andere risicofactoren, gebruikt worden om het risico te voorspellen op hart- en vaatziekten. Experts zijn het er over eens dat we onze LDL cholesterol zo laag mogelijk moeten houden.

HDL cholesterol

Ook bekend als ‘goede’ cholesterol; beschermt het hart.

HDL cholesterol is net een ijverige schoonmaker. Het haalt de cholesterol van onze aderwanden af en voert het weer af naar de lever. Omdat het onze slechte (LDL) cholesterol reguleert, wordt HDL cholesterol gezien als een uitstekende beschermer tegen hart- en vaatziekten. Zo weten we meteen waarom deze ‘goede’ cholesterol zo waardevol is.

Totale cholesterol

De totale cholesterol is de meting van alle cholesterol in het bloed, vooral de LDL en HDL cholesterol. Het totale cholesterolgehalte wordt vaak gebruikt om een algemeen risico op hart- en vaatziekten te geven. Experts hebben echter ingezien dat LDL cholesterol veel meer zegt als het erom gaat uw risico in te schatten.

Triglyceriden

De meeste vetten in voedsel en in ons lichaam zijn triglyceriden. Triglyceriden zijn een belangrijke bron van energie en transporteren vet door ons lichaam.

Bloedtriglyceriden komen ofwel uit de vetten in ons voedsel, of worden in ons lichaam gemaakt van andere voedingsstoffen zoals suikers. Een verhoogd triglyceridengehalte in het bloed wordt in verband gebracht met hart- en vaatziekten. Dat is meteen waarom we het gehalte best laag houden.

Referentiewaarden voor cholesterol

In ontwikkelde landen kampt ongeveer twee derde van de volwassenen met een te hoge cholesterol, soms zonder het te weten. Maar hoge cholesterol wordt ook steeds meer een probleem in ontwikkelingslanden. Ga na of u ook last hebt van een hoge cholesterol. Vraag uw dokter om een test doen.

Referentiewaarden voor cholesterol vermeld in recente internationale richtlijnen
Totaal
LDL
HDL
minder dan
190 mg/dl
minder dan
115mg/dl
Mannen
Vrouwen
ten minste 40mg/dl
ten minste 45 mg/dl

Voor wie meer risico loopt, bijvoorbeeld patiënten met hart- en vaatziekten of diabetes, liggen de aanbevolen waarden voor de totale en LDL cholesterol nog lager.